Τα Εισόδια της Θεοτόκου γιορτάζει σήμερα 21 Νοεμβρίου η Εκκλησία μας.
Είναι μία από τις κυριότερες και μεγαλύτερες Θεομητορικές, εορτές. Η σημασία της εορτής είναι μεγάλη και ιερή, επειδή αποτελεί τη βάση και την αρχή για όλη την μετέπειτα ζωή της Θεοτόκου.
Σήμερα λοιπόν, τιμάται η είσοδος για τους Ορθοδόξους και η εμφάνιση για τους Καθολικούς της μικρής Μαριάμ (Μαρίας) μαζί με τους γονείς της Ιωακείμ και Άννα στο Ναό του Σολομώντος στην Ιερουσαλήμ, προκειμένου η μέλλουσα Θεοτόκος να αφιερωθεί στον Θεό.
Η αναφορά για το περιστατικό των Εισοδίων
Η αναφορά για το περιστατικό των Εισοδίων της Θεοτόκου γίνεται σε δύο απόκρυφα Ευαγγέλια: το Πρωτευαγγέλιο του Ιακώβου (και το Ευαγγέλιο του Ψευδο-Ματθαίου.
Σύμφωνα με αυτά, οι ευσεβείς γονείς της Θεοτόκου, Ιωακείμ και Άννα, έπειτα από εικοσαετή έγγαμο βίο, ήσαν άτεκνοι και παρακαλούσαν θερμά τον Θεό να τους χαρίσει ένα παιδί.
Ο Θεός τους ανάγγειλε με Άγγελο ότι η επιθυμία τους θα εκπληρωθεί και η Άννα έμπλεη χαράς υποσχέθηκε να αφιερώσει το παιδί στον Θεό. Πράγματι, η Άννα έμεινε έγκυος και μετά από εννέα μήνες απέκτησε κόρη, τη Μαριάμ (Μαρία).
Όταν η Μαριάμ έγινε τριών ετών, οδηγήθηκε από τους γηραιούς γονείς της στο Ναό του Σολομώντος, προκειμένου να εκπληρωθεί το τάμα τους προς τον Θεό.
Η Μαρία ανήλθε μόνη της τα 15 σκαλοπάτια που οδηγούσαν στον Ναό και παραδόθηκε από τους γονείς της στα χέρια του ιερέα Ζαχαρία.
Αυτός την αγκάλιασε, την ευλόγησε και είπε:
«Εμεγάλυνε ο Κύριος το όνομά σου σε όλες τις γενεές. Με σένα θα ευλογηθούν τα έθνη και ο Κύριος θα λυτρώση τους υιούς του Ισραήλ».
Στη συνέχεια ανέβασε την τριετή Μαρία στο εσωτερικό του θυσιαστηρίου, όπου ο Θεός της πρόσφερε τη Χάρη του.
Το νεαρό κορίτσι υπηρέτησε τον Ναό μέχρι τα 14 χρόνια του, οπότε αρραβωνιάστηκε τον Ιωσήφ και στη συνέχεια έγινε η μητέρα του Ιησού Χριστού.
Πότε καθιερώθηκε ως γιορτή
Χρειάστηκαν περίπου 600 χρόνια για να καθιερωθεί η εορτή των Εισοδίων στην Ορθοδοξία. Καθιερώθηκε στα Ιεροσόλυμα κατά την Παράδοση της Αγίας Εκκλησίας μας με τον Άγιο Σωφρόνιο, Πατριάρχη Ιεροσολύμων, να κάνει λόγο στις έγγραφες παρακαταθήκες του, για τη γιορτή.
Στην Κωνσταντινούπολη, η εορτή των Εισοδίων της Θεοτόκου, καθιερώνεται γύρω στα τέλη του Ζ΄ ή τις αρχές του Η΄ αιώνα.
Ποιες Μαρίες γιορτάζουν σήμερα
Το έθιμο, το οποίο λέγεται ότι ξεκινά από την Κρήτη και αργότερα εξαπλώθηκε στην υπόλοιπη Ελλάδα, θέλει στις 21 Νοεμβρίου, ανήμερα των Εισοδίων της Θεοτόκου να γιορτάζουν οι «παρθένες» ή ανύπαντρες Μαρίες, και μαζί με αυτές και όλα τα υπόλοιπα θεοτοκωνύμια, στις 15 Αυγούστου γιορτάζουν οι παντρεμένες Μαρίες.
Η παράδοση στην Ελλάδα
Τα Εισόδια της Θεοτόκου οι γεωργοί την λένε Παναγία η «ποσπορίτσα» συνδέοντάς την με την ολοκλήρωση της σποράς και την ευκαρπία των σπόρων που έσπειραν.
Η παράδοση αυτή της Παναγίας έχει εμπνεύσει την εικονογραφία και η υμνογραφία.
Οι αγιογραφικές παραστάσεις των «Εισοδίων» δείχνουν το ιερέα να υποδέχεται τη μικρή Παναγία μπροστά στο Ναό με τους γονείς της.
Στην Θεσσαλία τα Εισόδια της Θεοτόκου ονομάζονται Παναγία η «Ποσπορίτσα» καθώς για να ευχαριστήσουν την Παναγία οι νοικοκυρές έβραζαν καλαμπόκι που το πήγαιναν στην εκκλησία, «ως ευχαριστήρια προσφορά», με τον παππά να το ευλογεί.
Ήταν μια ξεχωριστή και μεγάλη μέρα η γιορτή της Παναγιάς της «Ποσπορίτσας» στα χωριά των Μετεώρων και τη χαρακτήριζε η κατανάλωση του βρασμένου και ευλογημένου από την Παναγιά, καλαμποκιού.
Πολυσπορίτισσα τη λένε, γιατί σε πολλά χωριά παίρνουν πολυσπόρια (σιτάρι, καλαμπόκι, κουκιά, κ.λ.π.) και πάνε στην πηγή, τα ρίχνουν μέσα και λένε: όπως τρέχει το νερό, να τρέχει το βιό.
Το απολυτίκιο
Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:
Μαρία, Μαργέτα, Μαριέττα, Μαργετίνα, Μάρω, Μαριωρή, Μαρίκα, Μαριγώ,
Μαριγούλα, Μαρούλα, Μαρίτσα, Μανιώ, Μαίρη, Μαρινίκη, Μυρέλλα, Μάνια, Μάρα, Μάριος
Δέσποινα, Δέσπω, Ντέπη, Πέπη, Ζέπω
Εισοδία,
Βιργινία,
Λεμονιά,
Πανωραία
Σουλτάνα, Σούζυ, Σούζη, Τάνια, Σουλτάνης.