Βασίλης Δ. Παπαγιαννίδης
Δικηγόρος LLM
«Όποιος στερείται διορατικότητας και υποτιμά τον εχθρό είναι βέβαιο ότι θα ηττηθεί».
~Σουν Τσου
Στις 29 Αυγούστου 1526 στην κοιλάδα του Μόχατς της νότιας Ουγγαρίας έλαβε χώρα μια μάχη καθοριστικής σημασίας που διήρκησε λίγο περισσότερο από δυο ώρες και άλλαξε το χάρτη της ανατολικής Ευρώπης.
Οι ένοπλες δυνάμεις του Βασιλείου της Ουγγαρίας υπό τον νεαρό και άπειρο βασιλιά Λουδοβίκο Β’ (ή Λάγιο) αντιμετώπιζαν τις ισχυρότατες και υπερδιπλάσιες δυνάμεις της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας υπό τον Σουλτάνο Σουλεϊμάν Α’ (τον μετέπειτα επονομαζόμενο «Μεγαλοπρεπή»).
Κανείς από τους εμπλεκομένους δεν κατάλαβε πως σε εκείνη τη μάχη παιζόταν κυριολεκτικά η τύχη και η ύπαρξη του Βασιλείου της Ουγγαρίας.
Στο τέλος της ημέρας εκείνης, ο ουγγρικός στρατός είχε πάψει να υφίσταται, ο βασιλιάς Λουδοβίκος Β’ ήταν νεκρός και η πλειοψηφία των Ούγγρων ευγενών είχε σκοτωθεί.
Στη θέση του Βασιλείου της Ουγγαρίας υπήρχε μια οθωμανική επαρχία, μια αυτόνομη οντότητα υποτελής στους Οθωμανούς και ένα τμήμα υπό την επιρροή των Αψβούργων.
Το Βασίλειο της Ουγγαρίας είχε σβηστεί από το χάρτη…
Πως οι Οθωμανοί είχαν καταφέρει να αφανίσουν ένα ισχυρό βασίλειο και να το σβήσουν από το χάρτη σε μία και μόνο μάχη; Πως ένα εδαφικά ακέραιο κράτος χάθηκε μέσα σε δυο ώρες;
Η απάντηση είναι πως το Βασίλειο της Ουγγαρίας υφίστατο σταδιακή εσωτερικά παρακμή από το 1490 και δεν επένδυε καθόλου στην ενίσχυση της άμυνάς του, δεδομένου πως συνόρευε με μια άκρως επικίνδυνη και επεκτατική Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Το εντυπωσιακό είναι πως αυτή η παρακμή δεν αποτυπώθηκε για σχεδόν τέσσερις δεκαετίες σε εδαφική συρρίκνωση, με αποτέλεσμα το κράτος εδαφικά να φαίνεται ισχυρό και μεγάλο ενώ στην πραγματικότητα νοσούσε. Πως επήλθε όμως η παρακμή;
Το 1490, όταν απεβίωσε ο ικανότατος και συγκεντρωτικός Βασιλιάς Ματθίας Κορβίνος, στο θρόνο ανέβηκε ο Βλαδίσλαος Β’ (προκάτοχος του Λουδοβίκου Β’), άνθρωπος λιγότερο ικανός και ελεγχόμενος από την άρχουσα τάξη των ευγενών.
Οι ευγενείς φυσικά επέβαλαν στον αδύναμο μονάρχη μείωση της φορολογίας ως προς αυτούς. Αυτό οδήγησε σε μείωση των εσόδων του κράτους και αναπόφευκτα σε μείωση της αμυντικής δυνατότητας της χώρας.
Ακόμα χειρότερα; Λόγω της οικονομικής αδυναμίας καταργήθηκαν τα επίλεκτα μισθοφορικά τμήματα («Μαύρη Στρατιά») που είχε δημιουργήσει ο Ματθίας Κορβίνος.
Ταυτόχρονα το κράτος αδυνατούσε να πληρώνει τους συνοριοφύλακες και «χαλάρωσε» η άμυνα των συνόρων.
Από την ανάγκη του βασιλιά να ικανοποιήσει τους ευγενείς, η χώρα όδευε σε καταστροφή χωρίς αυτό να γίνει άμεσα αντιληπτό.
Η εισβολή των Οθωμανών και η μάχη του Μόχατς έβγαλε απότομα στην επιφάνεια όλη αυτή την παθογένεια της Ουγγαρίας.
Και οδήγησε στην ουσιαστική διάλυση της χώρας.
Μιας χώρας που υποβάθμισε την αμυντική της δυνατότητα αδιαφορώντας για την επικινδυνότητα των Οθωμανών γειτόνων.
Σήμερα, καθώς ολοκληρώνουμε το πρώτο τέταρτο του 21 ου αιώνα, η Ουγγαρία δε συνορεύει με τους Οθωμανούς.
Συνορεύει, όμως, η χώρας μας. Και οι Οθωμανοί εξακολουθούν και σήμερα να είναι επεκτατικοί και να εξοπλίζονται σε βάρος μας. Η Ουγγαρία του 16 ου αιώνα υποβάθμισε τον κίνδυνο και υποτίμησε τον αντίπαλο.
Η Ελλάδα του 21 ου αιώνα οφείλει να έχει διδαχθεί από την ιστορία και να μην κάνει τα ίδια λάθη. Η άμυνα των συνόρων δεν πρέπει να χαλαρώσει και η χώρα να παραμένει εκσυγχρονισμένη στα εξοπλιστικά και να επενδύει αρκετά στις αμυντικές δαπάνες.
Δεν είναι κάτι «παράλογο» ή «περιττή σπατάλη», όπως ορισμένοι εσφαλμένα διατυμπανίζουν. Είναι εθνική επιταγή και θέμα εθνικής επιβίωσης του Ελληνισμού. Για να παραμείνει η χώρα μας στο χάρτη. Για πάντα…
Δημοσιεύθηκε στο NewsFire.GR
