Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, δεύτερος γιος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, αναδείχθηκε νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν μετά τον θάνατό του από επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ στα τέλη Φεβρουαρίου, προκαλώντας συζητήσεις για τη διαδοχή σε εποχή κρίσης.
Η Συνέλευση των Ειδικών, σώμα με 88 ανώτερους κληρικούς, επέλεξε τον 56χρονο ως ηγέτη. Σύμφωνα με ανακοίνωση, κάλεσαν τους Ιρανούς να στηρίξουν την απόφαση και να ενωθούν. Κρατικά μέσα μετέδωσαν πως η ψηφοφορία ήταν καθοριστική, ενώ η έκκληση απευθύνθηκε ιδιαίτερα σε ελίτ και διανοούμενους από θρησκευτικές σχολές και πανεπιστήμια.
Κι όμως, η ανακοίνωση ήρθε αργά το βράδυ της Κυριακής από το ιρανικό καθεστώς. Όπως αναμενόταν, ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ πήρε τη θέση.
Το προφίλ ενός ηγέτη από τις σκιές
Με ήρεμο παρουσιαστικό και μαύρο τουρμπάνι που δείχνει καταγωγή από τον προφήτη Μωάμεθ, ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ ξεχωρίζει. Για δεκαετίες δρούσε στο παρασκήνιο, με αντικρουόμενες πληροφορίες για τη ζωή του.
Πολέμησε στον πόλεμο Ιράν-Ιράκ τη δεκαετία του 1980, δίπλα σε σιίτες κληρικούς. Από τότε ανέπτυξε δεσμούς με τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC).
Έλαβε κληρική εκπαίδευση, όπως τα αδέρφια του Μοσταφά και Μασούντ. Δίδαξε θεολογία στην ιερή πόλη Κομ, ενώ ήταν έμπιστος του πατέρα του σε πολιτικές συσκέψεις.
Ποτέ δεν πήρε επίσημο πόστο. Απέφευγε ομιλίες και κηρύγματα, σε βαθμό που λένε πως οι Ιρανοί δεν άκουσαν ποτέ τη φωνή του. Ωστόσο, έλεγχε την πρόσβαση στον Αλί Χαμενεΐ και έχτισε ισχυρό δίκτυο.
Η αντίθεση του πατέρα στη διαδοχή
Σύμφωνα με δημοσιεύματα των New York Times, ο Αλί Χαμενεΐ είχε ορίσει άλλους αγιατολάδες για διάδοχους πριν δολοφονηθεί, χωρίς τον γιο του στη λίστα.
Εκτιμούν πως ήθελε να αποφύγει εικόνα δυναστείας, που θα θύμιζε θεοκρατική μοναρχία αντί για ισλαμική επανάσταση – πυλώνα του καθεστώτος.
Οι επικριτές λένε πως λείπουν θρησκευτικά προσόντα. Ο ανώτατος ηγέτης πρέπει να είναι μουτζαχίντ, ικανός να ερμηνεύει τη σαρία και αγιατολάχ.
Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ είναι χοτζατολεσλάμ, μεσαίου επιπέδου. Όμως ο πατέρας του δεν ήταν αγιατολάχ το 1989, και ο νόμος άλλαξε για εκείνον.
Κατηγορίες για σκληρή γραμμή ή μετριοπάθεια;
Οι απόψεις διίστανται για τις ιδέες του. Στο παρελθόν στήριξε τον Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ στις εκλογές 2005 και 2009. Φέρεται να είχε ρόλο στη νίκη του 2009 και στην καταστολή διαδηλώσεων.
Είχε εντολές στο Μπασίζ, παραστρατιωτικό σώμα με εθελοντές στους Φρουρούς. Αντιπολιτευόμενοι τον κατηγορούν για φυλακίσεις και διώξεις.
Σύμφωνα με πηγές των New York Times, ανήκει στους μετριοπαθείς. Ο συνεργάτης Αμπντολρεζά Νταβάρι δήλωσε πως θα απομακρύνει σκληροπυρηνικούς και θα φέρει αλλαγή, σαν τον Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν.
«Είναι εξαιρετικά προοδευτικός και θα απομακρύνει τους σκληροπυρηνικούς. Θεωρήστε τον διορισμό του ως μια αλλαγή στάσης», είπε ο Νταβάρι πριν τον πόλεμο.
Κυρώσεις και διεθνής περιουσία
Κατά την κυριαρχία του πατέρα του, απέκτησε μεγάλη περιουσία ακινήτων στο εξωτερικό. Το 2019, οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις λόγω ρόλου του.
Έρευνα του Bloomberg αποκάλυψε ακίνητα μέσω μεσαζόντων, χωρίς άμεσο όνομα. Περιλαμβάνει κατοικίες στο Λονδίνο, βίλα στο Ντουμπάι, ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη και Μαγιόρκα.
Χρηματοδότηση από πετρέλαιο μέσω εταιρειών-βιτρινών σε Ηνωμένο Βασίλειο, Ελβετία, Λιχτενστάιν και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Σημαντική επένδυση το Hilton Frankfurt Gravenbruch, πεντάστερο ξενοδοχείο. Συνδέονται με τον Ιρανό επιχειρηματία Αλί Ανσαρί, που αρνείται σχέσεις.
Έρευνα των Financial Times βρήκε χαρτοφυλάκιο 400 εκατομμυρίων ευρώ στην Ευρώπη, με γκολφ θέρετρο στη Μαγιόρκα και ξενοδοχείο σκι στην Αυστρία, μέσω υπεράκτιων εταιρειών.
Πηγή: NewsFire.GR
